HAMİLELİKTE MUAYENE VE ULTRASON (SORU CEVAP YORUMLAR)

GEBELİKTE MUAYENE VE ULTRASON (SORU CEVAP YORUMLAR)

Hamilelikte muayene ve ultrason şart mı?
Her hamileliğin uzman hekim tarafından düzenli aralıklarla doğuma kadar takip edilmesi anne ve bebek sağlığı açısından önemlidir. Hamileliğin takibi sadece bebeğin sağlığı ve özür, hastalık vb. durumlarını önlemek için değil ayrıca anne ağlığı ve anne hayatını da korumak için gereklidir. Çünkü hamilelikte preeklampsi, diyabet vb. bazı hastalıklar anne sağlığını ve doğumu da tehlikeye sokabilmektedir.

Hamilelikte ne kadar sıklıkla muayene olmam gerekir?
Gebelik takip ve muayeneleri genellikle ayda bir olacak şekilde uygulanır ülkemizde. Bazı ülkelerde daha seyrektir ve gebelik boyunca toplam 4-5 kez muayene yapılır. Ülkemizde ayda bir muayene yapılırken gebeliğin ilk ve son ayında bazen haftada bir kontrol gerekebilmektedir. Doktor tarafından her gebeliğin özelliklerine göre muayene aralıkları belirlenir.

Gebe kalmadan önce doktor muayenesi gerekir mi?
Hamilelik planlayan bebek isteyen bir çiftin gebe kalmadan önce birlikte bir doktora başvurması faydalıdır. Kadın muayene edilir, ultrason ve bazı tahliller yapılır. Erkekte bir şikayet yoksa muayene edilmez, tahlil istenmez. Kadına gebelik öncesi vitamin ve gerekli ise başka ilaçlar başlanır.

Muayene zamanımı aksatsam sorun olur mu?
Muayene zamanlarına mümkün olduğunda doktorun belirlediği şekilde uymak gerekir. Bazı tahlillerin ve testlerin yapıldığı belirli gebelik haftaları vardır, bu haftalar geçtikten sonra yapılamaz; bu nedenle kontrol tarihlerini aksatmamak önemlidir.

Çok sık ultrason muayenesi bebeğe zararlı mı?
Ultrason röntgen ışını içermez, ses dalgaları ile çalışır (ultra-ses). Bu nedenle bebeğe zararlı değildir ancak her tetkik gibi gereksiz yere sık yapılması hem maddi olarak hem zaman ve iş yükü olarak doktora, hastaya, hastaneye ve devlet bütçeşine zarar verir. Her tahlilin, muayenenin, ultrasonun gereksiz yere sık yapılmaması gereklidir, hepsinin dünya standartlarında belirlenmiş uygun sıklığı vardır.

Her muayenede ve her kontrolde ultrason yapılması şart mı?
Hayır şart değildir, bazı muayenelerde sadece tansiyon ölçümü, kilo ölçümü, NST  ve tahliller yapılabilir.

Doğum sırasında ultrason yapılır mı?
Doğum için hastaneye yatış yapıldığında genellikle ultrason yapılır (her zaman şart değildir). Ancak yatıştan sonra doğuma kadar genellikle tekrar ultrason yapılmaz, nadiren bazı nedenlerle tekrar tekrar ultrason muayenesi yapılabilir. Örneğin doğum için sancı çeken veya sezaryen olmayı bekleyen bir anne adayının normalden fazla bir kanaması olması durumunda tekrar ultrason yapılabilir.

Kontroller sırasında alttan muayene ve ultrason yapılır mı?
Alttan elle muayene her kontrolde şart değildir ancak bazı şikayetlerin sebebini araştırmak için alttan elle muayene veya spekulum denen aletle muayene gerekebilir. Normal hamileliklerde özel bir problem yoksa alttan parmakla muayenenin veya spekulum aleti ile muayenenin hatta alttan ultrason yapmanın bir sakıncası yoktur.

Muayeneden sonra kanama veya lekelenme olması
Nadiren alttan muayene veya ultrason yapıldıktan sonra az miktarda sarı, beyaz, yeşilimsi akıntı hatta bazen pembe kırmızı lekelenme olabilir. Bu her zaman bir problem olduğu anlamına gelmez ancak özellikle pembe kırmızı kana benzer akıntının mutlaka doktora tekrar iletilmesi şarttır.

Alttan muayene olamıyorum, korkuyorum
Bazı kadınlarda hamile olmasa bile alttan muayeneden aşırı çekinme, korkma hatta muayene sırasında kendine hakim olamayıp kaçınma bacaklarını kapatma durumu olabilir. Bu durumu en baştan muayeneden önce doktorunuza anlatmanız gerekir. Çoğunlukla doktorunuzun telkinleri ve yavaş ve alıştırarak muayeneye başlaması sayesinde bu problem aşılır. Genellikle 1-2 kez muayene olduktan sonra hastalar bu sorunu yaşamaz, muayeneye alışır.

Hamilelikte alttan muayene nasıl yapılır? Kaçıncı haftalarda yapılır?
Muayeneler çoğunlukla karın üzerinden elle ve ultrasonla yapılır ancak nadiren alttan elle parmak muayenesi ve alttan ultrason gerekebilir. Bu durumda muayene aynen gebe olmayan kadınlarda olduğu gibidir, farklı değildir. Gebe olmayan kadınlarda kullanılan plastik veya metal muayene aleti (spekulum) aynı şekilde gebelerde de kullanılabilir bazen. Alttan muayenenin yapıldığı özel bir hafta yoktur, gerektiği halde her haftada yapılabilir. Çatı muayenesi ve doğum şeklini değerlendirmek için yapılan muayene hamileliğin son haftalarında yapılır.

Hamilelikte alttan muayene niye yapılır?
Çeşitli nedenleri olabilir, en sık nedenler: Bir kanamanın sebebini araştırmak için, düşen bir parçanın veya su gelmesinin nedenini araştırmak için, smear testi (rahim ağzı kanser taraması) yapabilmek için, doğumun başladığını veya açıklık olduğunu anlayabilmek için, rahim ağzına dikiş atmak veya dikişleri alabilmek için, bebeğin başının seviyesini ve doğum kanalına girdiğini anlayabilmek için...

Hamilelikte ve doğumda ebeler hemşireler muayene yapabilir mi?
Bazı hastanelerde ebe ve hemşireler karın üzerinden veya alttan muayene ederek durumu kadın doğum uzmanı hekime bildirebilirler. Ebe ve hemşireler çeşitli doppler aletleri ve NST cihazı ile bebeğin kalp atımını kontrol edebilir, sancı var mı diye değerlendirebilir.

Muayene olmaya giderken ne yapmak lazım?
O güne kadar yapılan tetkiklerinizi ve ultrason vb. raporlarınızı düzenli şekilde dosyalayarak yanınızda götürmeniz faydalı olabilir, bazen eski raporları incelemek gerekebilir.

Hamileyken göz, kulak burun boğaz ve diğer branş muayeneleri yapılır mı?
Hamilelikte eğer şikayet varsa her branş ile ilgili muayene yapılabilir ilgili uzmanlar tarafından. Göz, kulak burun boğaz, diş muayenesi; basur vb. durumunda makat muayenesi; meme muayenesi, göğüs hastalıkları ve nörolojik muayeneler, ortopedik muayene vb.... Hangi branşa muayene olursanız olun muayene öncesinde gebe olduğunuzu veya gebelik ihtimali olduğunu mutlaka belirtin, istenen tetkikler ve röntgen, tomografi vb. buna göre değişebilir.


İlgil Konular:
- Gebelikte Ultrason
Tamamını >>

RENKLİ DOPPLER ULTRASON

RENKLİ ULTRASON NEDİR? GEBELİKTE NEDEN YAPILIR?

Renkli doppler ultrason nedir?
Renkli doppler ultrason veya renkli (color) doppler ultrasonografi (halk arasında renkli ultrason) sadece gebelik takibinde kullanılan bir yöntem değildir. Hamilelik dışında da kadında ve erkekte çeşitli hastalıklarının takibinde kullanılan bir yöntemdir. Power doppler renkli doppler ultrasonografinin bir türüdür.
Ultrason cihazı ses dalgaları ile çalışır. Doppler ultrason bu ses dalgalarının kan damarları içerisindeki kan hücrelerine çarpıp geri yansırken frekans değiştirmesinden faydalanılarak yapılır. Renkli doppler incelemesi ise buna ek olarak ekrana damarlardaki kanın akış yönünü ve hızını kırmızı-mavi renklerle çizer. Ekrandaki görülen damarların üzerinde bu renkler belirir, aynı zamanda kalp atımına benzer sesler işitilir.
Doppler ultrasonografi konusu hakkında ayrıntılı bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Renkli ultrason neden yapılır?
Renklli doppler ultrason ile en çok incelenen damar bebeğin göbek kordonundaki damarlardır (umblikal damarlar). Bunun dışında rahim damarları, beyin damarları, kalp damarları gibi çeşitli damarlar incelenebilir. Özellikle rahim içerisinde gelişme geriliği (iugr) şüphesi olan bebeklerde, anomali varlığında, kalp ritm bozukluğu veya kardiyak anomali varlığında, yüksek tansiyon hastalarında yapılır. Her gebelikte rutin olarak yapılan bir inceleme değildir.

Renkli doppler ultrason ne zaman yapılır?
Gebelikte yapıldığıı belli bir zaman yoktur ancak gebeliğin ilk aylarında damarlar belirginleşecek kadar büyük olmadığı için yapılamaz. Yukarıda anlatılan şüphelerin varlığında gebeliğin orta veya ilerleyen her haftalarında yapılabilir. Fiyatı yapılan merkeze göre değişkenlik gösterir.

Renkli ultrason görüntüleri:


İlgili Konular:
- Doppler Ultrason
- Ayrıntılı (Detaylı) Ultrason
- Gebelikte Ultrason
Tamamını >>

ULTRASON NEDİR? NASIL ÇALIŞIR?

Ultrason ses dalgalarından faydalanarak görüntüleme sağlayabilen bir yöntemdir. (sound: ses) Buradaki ses dalgaları yüksek frekanslı ve insan kulağının işitemeyeceği ses dalgalarıdır. Ultrasonun çalışma prensibi ses dalgalarının farklı doku ve organlardan farklı şekilde yansıması özelliğine dayanır. Tıbbın sadece kadın hastalıkları ve doğum dalında değil hemen hemen bütün branşlarında kullanılan çok faydalı bir görüntüleme yöntemidir.
Ultason cihazının ses dalgaları gönderen ve dokulardan geri dönen ses dalgalarını algılayan vücuda tutulan kısmına prob denir. Prob geri dönen ses dalgalarını algılar ve bunları bir tür bilgisayar yani işlemci içerisinde işleyerek görüntüye dönüştürür. Görüntü monitörde izlenir.

Transvajinal ultrason: Ultrasonun prob kısmı vajina içerisine kolaylıkla yerleştirilebilecek şekilde tasarlanmıştır. Genellikle erken gebelik dönemlerinde ve bazı jinekolojik patolojilerin değerlendirilmesinde sık kullanılır. Obez hastalarda karından ultrasona göre daha net görüntü sağlar.


Normal standart pelvik (karından) ultrason: Geniş bir prob kullanılarak büyük gebeliklerin değerlendirilmesi ve bazı jinekolojik patolojilerin değerlendirilmesi yapılır.


Doppler ultrason: Ayrı bir başlık halinde anlatılmıştır, burayı tıklayarak okuyabilirsiniz.


3 boyutlu (3d) ultrason: Prob ve bilgisayar yazılımı 3 boyutlu (en-boy-yükseklik) görüntü oluşturacak şekilde tasarlanmıştır.

4 boyutlu (4d) ultrason: 3 boyutlu görüntünün hareketli olarak alınabildiği ultrasonlardır.


Ekokakardiyografi: Fetusun kalbinin anatomik yapısı ve fonksiyonları açısından değerlendirilmesi amacıyla yapılan ultrason incelemesidir.

İlgili Konular:
- Hamilelikte Ultrason
Tamamını >>

GEBELİKTE (HAMİLELİKTE) ULTRASON

HAMİLELİK DÖNEMİNDE ULTRASON DEĞERLENDİRMESİ
Günümüzde ultrason gebelik muayenelerinin en önemli parçası olmuştur.
Gebelikte hiçbir problem olmasa bile belli zamanlarda belli aralıklarla ultrasonografi kontrolü yapılmaktadır. Gebeliğin farklı aylarında ultrasonla farklı değerlendirmeler yapılır. Örneğin gebeliğin ilk aylarında bebeğin kilosu ölçülmez sadece kalp atımı ve kese büyüklüğü gibi değerlendirmeler yapılır, gebeliğin 5. ayında kilosu, suyu, plasentanın durumu, organların yapısı gibi daha ayrıntılı değerlendirme yapılır, bunların dışında da farklı aylarda farrklı değerlendirmeler yapılır. Gebelikte yapılan ultrason ölçümlerine buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Ultrason değerlendirmesi ile yaklaşık olarak %30-35 oranında bebekte anomali olsa bile saptanamayabilir. Yani ultrason bebekteki gelişimsel bozuklukların çoğunu saptasa da her zaman hepsini saptaması imkansızdır.

Ultrasonografinin bebeğe hiçbir zararı yoktur. Radyasyon içermez. Sık aralıklarla bile yapılsa bebeğe herhangi bir zarar vermez.

Gebelikte ultrasonografi hangi amaçlarla yapılır:
Gebelikte ultrason aşağıdaki sorulara cevap aramak amacıyla kullanılır
- Gebelik var mı? Normal yerinde mi? Rahim içerisinde mi?
- Gebelik canlı mı?
- Gebelik kaç aylık? Kaç haftalık?
- Bebeğin ense kalınlığı normal mi?
- Bebeğin tahmini kilosu ne kadar? Haftasına göre kilosu gelişimi normal mi?
- Bebeğin duruşu düz mü?
- Bebeğin eşi (plasenta) normal mi? Eşin yerleşimi normal mi? Doğum yolunu kapatıyor mu?
- Bebeğin kafa çapı bacak uzunluğu normal mi?
- Bebeğin suyu normal mi?
- Bebekte bir anomali var mı? 18-20 hafta civarında yapılan ayrıntılı ultrasonografi ile bebeğin organlarında bir gelişim bozukluğu var mı araştırılır. Ayrıntılı ultrasonografi hakkında detaylı bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.
- Biyofizik profil değerlendirmesinde bebeğin hareketleri, kas tonusu ve solunumu değerlendirilir.
- Erken doğum riski varlığında rahim ağzı uzunluğu ölçülebilir.
- Rahim ve yumurtalıklarda myom veya kist varmı?
- Cinsiyeti nedir?
- Gerekli durumlarda doppler inceleme (kan akımı) değerlendirilir.
- Amniosentez veya CVS gibi müdahalelerde kullanılır.

Gebelik süresince 3 veya 4 boyutlu ultrason yapılması rutin olarak şart değildir, bu sadece aile bebeğin yüzünü, ellerini vb. görmek isterse faydalıdır, bebeğin durumunu ve özür varlığını araştırmakta faydalı değildir. Gebelikte rutin olarak normal 2 boyutlu ultrasonların kullanılması yeterlidir.


Ultrason ne sıklıkta yapılmalıdır?
Gebeliğin durumuna ve saptanan risklere göre değişmekle birlikte çoğunlukla en azından aşağıda belirtilen zamanlarda yapılır. Gerekirse daha farklı zamanlarda da ek olarak uygulanır.
- Gebeliğin ilk aylarında
- 11-14 hafta arasında
- 18-20 hafta civarında ayrıntılı ultrasonografi
- 32 hafta civarında
- 38 hafta civarında

Ultrasonla cinsiyet ne zaman anlaşılabilir?
Cinsiyetin dış görünüş olarak 11. hafta civarında farklılaşmaya başlar fakat ultrasonla bu kadar erken tespit edilemez. Çoğunlukla 15-20 haftalarda ultrasonla ayırt edilebilir. Tabi bunda her zaman yanılma payı vardır. Ayrıca bazen bebeğin duruşundan dolayı cinsiyet tespitini yapmak hiç mümkün olmayabilir.

hamilelikte ultrason çeşitleri
Resmi büyütmek için üzerine tıklayın
- Fetal Eko
- Ultrason Nedir? Nasıl Çalışır?
- Hamilelikte Muayene Ve Ultrason (Soru Cevap Yorumlar)

Ultrason konusundaki diğer yazılar için tıklayın >>









KONU İLE İLGİLİ SORULAR

Ultrason gebeliğe (bebeğe) zarar verebilir mi?
Hayır. Bazı durumalrda sık ve çok girmek gerek bile hiçbir zararı yoktur.

Hamile olduğumu anladıktan ne kadar sonra ultrasona girmem gerekir?
Hamile olduğunuzu anlar anlamaz muayene için doktorunuza başvurmalısınız. Muayene sırasında ultrasonografi de yapılacaktır.

Hamilelikte 3 boyutlu veya 4 boyutlu ultrasona girmek zorunlu mudur?
Hayır. Hamilelikte normalde doktorunuz gerek görmedikçe 3  boyutlu veya 4 boyutlu ultrasonografi zorunlu ve gerekli değildir.

Bebeğin ultrasonda kalp atışı ne zaman belli olur?
Çok erken gebeliklerde belli olmayabilir. Yaklaşık 6 haftalık olduğunda ultrasonda kalp atışı görülebilir ve doppler ile sesi duyulabilir.
Tamamını >>

UYARI: Sitedeki bilgiler hastalıkların tanı ve tedavisinde kullanılmamalıdır.
Yazıların her hakkı saklıdır, izinsiz kullanılamaz. devamı >>

Dr. Dinçer Yıldırım
"Gebelik ve kadın hastalıkları konusunda ayda 1 milyondan fazla ziyaretçi sayısı ile en çok tıklanan, en geniş içerikli site"