HAMİLELİKTE HAFTA HAFTA BEBEĞİNİZ
[ 1 - 2 - 3 - 4 - 5 - 6 - 7 - 8 - 9 - 10 - 11 - 12 - 13 - 14 - 15 - 16 - 17 - 18 - 19 - 20 ]
[ 21 - 22 - 23 - 24 - 25 - 26 - 27 - 28 - 29 - 30 - 31 - 32 - 33 - 34 - 35 - 36 - 37 - 38 - 39 - 40 - 41 ]
MUAYENE ADRESİM:
Randevu: 444 44 84 (Op. Dr. Dinçer Yıldırım)
polikistik over sendromu etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
polikistik over sendromu etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

POLİKİSTİK OVERDE ADET GECİKMESİ VE ADET DÜZENSİZLİĞİ

Polikistik over sendromunda (PKO, PCOS) adet düzensizliğinin nedeni ovulasyon (yumurtlama) olmaması veya ovulasyonun düzensiz olmasıdır. Adet (regl) döngüsünün her ay düzenli şekilde olması için ilk kural yumurtlamanın düzenli olmasıdır, yumurtlama sonucunda olan progesteron hormonunun bir süre etki gösterdikten sonra azalması adet kanamasının başlamasını sağlar. Yumurtlama olmadığı taktirde progesteron salgısı olmayacağı için adet gecikmesi yaşanır, rahim iç tabakası kalınlaşır ve bir süre sonra aşırı kalınlaşma sonucunda gecikmeli de olsa kanama olur, ancak bu kanama normal adet kanaması gibi düzenli ve normal miktarda olmaz, bazen aşırı ve uzun süren adet kanamaları yaşanabilir. Bu düzensizliğin daha iyi anlaşılması için öncelikle buraya tıklayarak normal adet düzeninin nasıl gerçekleştiğini okumanız faydalı olabilir.

Polikistik over sendromunda adet düzeninin bozuk olması olmazsa olmaz bir şart değildir. Nadiren bazı polikistik over hastalarında adetler düzenli de olabilir (bkz: polikistik over tanısı) ancak çoğunlukla seyrek ve düzensiz adet görülür. Adetler 2-3 ayda bir bazen daha uzun süre aralıklarla görülebilir. Ara sıra aşırı ve uzun süren adet kanamaları görülebilir. Adet gecikmesi değişken sürelerle görülür.

Tedavi:
Adet gecikmesinin veya adet düzensizliğinin tedavisinde progesteron türevi ilaçlar veya doğum kontrol hapları sıklıkla kullanılır. Bu ilaçların kullanılmasında bir sakınca olmadığı mutlaka doktor muayenesi ile netleştirilmelidir, doktor kontrolü altında olmadan kesinlikle kullanılmamalıdır. Çocuk istemi olan hastalarda bu ilaçlar kullanılmaz, ovulasyon indüksiyonu (yumurtlama) tedavisi verilir. Adet gecikmesinin polikistik over sendromu dışında başka bir sebebi olabileceği de (troid hormon bozukluğu gibi) mutlaka tedaviden önce araştırılmalıdır, bu durumda sebebe yönelik tedavi de eklenecektir.
Aşırı kilo varsa diet ve egzersiz ile zayıflama hem adetlerin düzenlenmesini hem de yumurtlama düzeninin sağlanmasını kolaylaştıracaktır, bu nedenle ilaç tedavisinden daha öncelikli olarak mutlaka dikkat edilmesi gereken bir konudur.


İlgili Konular:
- Polikistik Over Sendromu
- Adet Düzensizliği


POLİKİSTİK OVER İLE İLGİLİ HASTALIKLAR VE RİSKLER

Polikistik over sendromunda (PCOS, PKO) adet düzensizliği, aşırı tüylenme, hamile kalamama gibi şikayetlerin yanı sıra diğer bazı hastalıkların görülme riskinde artış izlenmektedir. Aşağıda bahsedilen bu hastalıkların risklerinin artmasında temel sebep polikistik over sendromunda görülen insülin direncidir, bunun yanı sıra şişmanlık, ovulasyon (yumurtlama) düzensizliği gibi durumların varlığı da bazı hastalıkların artmasına neden olmaktadır.

Obezite (Şişmanlık):
Polikistik over sendromunda obezite yaklaşık %30 oranında izlenir. Özellikle santral obezite denilen göbek çevresinde yağ birikmesi şeklindedir. Beş çevresinin ölçümü 88 cm üzerinde saptanır, bel-kalça oranı artmıştır. Obezite insülin rezistansı, glukoz intoleransı, hiperandrojenemi ve lipid metabolizmasındakii bozukluk ile ilgilidir.

Tip 2 Diabet (Şeker hastalığı):
Polikistik over hastalarında glukoz intoleransı (şeker hastalığına yatkınlık) ve aşikar tip 2 diabet (şeker hastalığı) riski artmaktadır. Polikistik overli hastaların yaklaşık %20-40'ında glukoz intoleransı görülür ve hastalar 40'lı yaşlarına geldiklerinde yaklaşık %10'unda diabet hastalığı başlar. Bu nedenle polikistik over hastalığı tanısı konulan hastalara 75 gram glukoz testi ile diabet taraması yapılmalıdır. Hamile kaldıklarında da gebeliğe bağlı diabet riskinden dolayı 50 gram glukoz testi yapılmalıdır. Diabet hastalığındaki artış başlıca polikistik over hastalarında görülen insülin direnci ile ilgilidir.

Kalp hastalıkları (koroner arter hastalığı):
Polikistik over hastalarında koroner arterlerde (kalp damarlarında) daralma ve buna bağlı kalp hastalıkları oranında artış saptanmıştır. Bundan başlıca PAI tip 1'deki  (plasminogen activator inhibitor type 1) artış sorunlu tutulmuştur. Ayrıca polikistik over hastalarında bozulan lipid-kolesterol profili de kalp damar hastalıklarına yatkınlık yaratabilir.

Endometrial hiperplazi ve endometrium (rahim) kanseri:
Polikistik over hastalarında endometrial hiperplazi (rahim iç tabakasında kalınlaşma) ve endometrium kanseri  riskinde artış olmasının başlıca sebebi ovulasyon (yumurtlama) düzensizliğidir. Polikistik overde endometrium kanseri riski 3 kat artmaktadır. Sürekli olarak ovulasyon düzensizliği olan hastalarda endometrium (rahim iç tabakası) progesteron etkisinden yoksun kalır ve östrojen etkisi ile kalınlaşır. Bu durum sürekli ve uzun yıllar devam ettiğinde endometrial kalınlaşma ve kanser meydana gelebilir. Ovulasyon (yumurtlama) sonrasında oluşan progesteron hormonu salgısı rahim iç tabakasını bu kalınlaşmadan korur ancak polikistik over hastalarında ovulasyonun az sayıda olması bu korumayı azaltır. Bu nedenle polikistik over hastalarını bu tür risklerden korumak için bazı durumlarda her ay siklik progesteron ilaç tedavisi verilir, bu şekilde rahim iç tabakasında kalınlaşma ve kansere meyil önlenir. Ayrıca polikistik overde sık rastlanan obezite ve tip 2 diabet de endometrium kanseri açısından risk faktörleridir.

Meme ve over (yumurtalık) ve serviks (rahim ağzı) kanseri:
Yapılan bazı araştırmalara rağmen polikistik over hastalığı ile meme ve over ve serviks kanseri arasında ilişki olduğu gösterilmemiştir.

Kolesterol- lipid profilinde bozulma:
Polikistik over hastalarında (kilodan bağımsız olarak) yüksek kolesterol ve lipid profilinde bozulmaya yatkınlık saptanmıştır. HDL düşer, LDL, VLDL, trigliserid yükselir.

Metabolik sendrom:
Metabolik sendrom insülin rezistansı, diabet, hipertansiyon, abdomimnal (santral) obezite, trigliserid ve kolesterol yüksekliği ile karakterize bir durumdur. Polikistik over hastalarında yaklaşık %25 oranında saptanır. Koroner kalp hastalığı riskinde artma mevcuttur.

Burada anlatılan risklerden dolayı poliksitik over sendromu hastalarının kilo takibi, bel çevresi ölçümü, tansiyon takibi, kolesterol takibi, diabet taraması (75 gram glıukoz testi), pelvik ultrasonografi ve endometrium kalınlığı gibi değerlendirmeleri yapılmalıdır. Burada anlatılan hastalık risklerini azaltmak için başta kilo vermek üzere, diet, egzersiz, gerekirse ilaç tedavileri uygulanmalıdır.
Kaynaklar: 1 , 2 , 3

İlgili Konular:
- Polikistik Over Sendromu


POLİKİSİTİK OVERDE GEBELİK (HAMİLE KALMAK)

Polikistijk over sendromunda (PKO, PCOS) hastaların en çok merak ettikleri soruların başında polikistik overle hamile kalanlar var mı? Hamileliği engeller mi? Kısırlığa neden olur mu? Gebeliğe zarar verir mi? Polikistik overle hamile kalmak mümkün mü, riskli mi? gibi sorulardır...

Bu sorular kısaca cevap vermek gerekirse: "polikistik over hastaları hamile kalabilir ancak bazen diğer kadınlara göre hamilelik daha geç elde edilir." Bu konunun detaylı olarak açıklaması aşağıda...

Polikistik overde neden gebelik daha geç elde edilebilir?
Polikistik overde hamile kalmayı geciktiren başlıca neden ovulasyon (yumurtlama) olmaması veya düzensiz olmasıdır. Bu nedenle ovulasyon düzenleyici tedaviler verilir gebelik elde etmeyi hızlandırmak için. Ancak polikistik over hastaları bazen kendiliğinden ve tedavi olmadan, çok çabuk, evlendikten sonra birkaç ay içerisinde gebe kalabilmektedirler. Hamilelik her zaman zor, geç ve tedavi ile elde edilir şeklinde bir kural yoktur.

Polikistik overde hamilelik için ne gibi tedaviler uygulanır?
Polikistik overde öncelikle varsa fazla kiloların verilmesi gerekir. Bu hem yumurtlamayı düzenlemeye yardımcı olur hem de gebelik şansını arttırır. Bunun dışında klomifen sitrat (klomen, serophene) türü ilaçlar ovualasyon yani yumurtlama sağlamak amacıyla genelliklel 6 ay kullanılır. 6 ay içerisinde klomifen ilaçları  ile gebelik elde etme oranı ortalama %40-50'dir. (Yüzde 80 ovulasyon elde edilir, %40-50 gebelik elde edilir.)
6 ay sonunda klomifen ile gebelik elde edilmez ise genellikle gonadotropin (iğne ile tedavi) uygulanır. 3-6 ay gonadotropin uygulaması ile gebelik elde edilemezse son seçenek tüp bebek (IVF) uygulamasıdır.
Klomen ve gonadotropin tedavilerine aşılama (IUI) eklenebilir.
Polikistik overde ameliyat konusunda anlatıldığı gibi bazı hastalarda tüp bebek tedavisinden önce ameliyat ile drillig yapmak bir tedavi seçeneği oalbilir.

Polikistik overde hangi durumlarda tüp bebek (IVF) uygulanır?
- Ovulasyon indüksiyonu (klomen, gonadotropin, aşılama) uygulamalarına rağmen gebelik elde edilmemesi
- HSG'de (rahim filmi) tüplerin kapalı saptanması
- Anne yaşının ileri (35 üzeri) olması
- İleri evre endomtriozis saptanması
- Sperm sayı veya morfolojisinin anormal olması

Polikistik over hastalarında yapılan tüp bebek (IVF) uygulamasının başarı şansı diğer hastalardaki tüp bebek başarısı ile aynıdır. Ancak fazla kilo (obezite) polikistik over hastalarında tüp bebek uygulamasının başarı şansını düşürmektedir ve düşük riskini arttırmaktadır.

Polikistik over hastalarında hamilelikte artan riskler:
- Düşük riskinin normalden fazla olduğunu gösteren araştırmalar vardır. (Bu bilgi çok net değil, daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğu bildiriliyor.)
- Gebeliğe bağlı diabet (Gestasyonel diabet,  şeker hastalığı)
- Gebeliğe bağlı yüksek tansiyon (hipertansiyon, preeklampsi)
- Erken doğum
- Düşük doğum ağırlığı (SGA)


İlgili Konular:
- Polikistik Over Sendromu


POLİKİSTİK OVERDE AMELİYAT

Polikistik over sendromunda (PKO, PKOS, PCOS) önceliklike tedavi varsa fazla kiloların verilmesi, yaşam tarzı değişiklikleri ve gerekli ise ilaç tedavileridir. Ameliyat tedavileri (cerrahi tedavi) nadiren uygulanan yöntemlerdir.
Ameliyat çocuk istemi olan ve ilaç tedavileri ile yumurtlama sağlanamayan hastalarda uygulanabilir. Klomifen veya  diğer iğneler ile yapılan yumurtlama tedavilerine rağmen yumurtlama sağlanamayan bazı hastalarda ameliyattan sonra yumurtlama sağlanabilmiştir. Bu hastalarda ameliyat yapılmadan direkt tüp bebek yöntemine de başvurulabilir.

Ameliyat eski yıllarda wedge rezeksiyon denilen overden (yumurtalıktan) üçgen kama şeklinde bir bölgenin kesilerek çıkarılması şeklinde uygulanırken günümüzde drilling (overlere delik açma) şeklinde uygulanmaktadır. Bu ameliyatlar laparoskopik olarak yapılır. Laparoskopik ovaryan drilling (LOD) ameliyatında hastanın her bir yumurtalığına koter veya lazer aleti ile 4-5 adet delik (4-10 mm derinliğinde) uygulanır. Laparokkopik ovaryan drilling hakkında detaylı bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Bu ameliyatlardan sonra:
- Ovulasyon (yumurtlama) oranlarında artış izlenmiştir (Spontan veya ilaç tedavisi ile)
- Androjenler ve tüylenme azalmıştır
- LH düşer
- Bazı araştırmalar drilling ameliyatı snrasında çoğul gebelik ve ohss riskinde azalmayla birlikte gebelik oranlarında artış bildirmiştir.

Her ameliyatta olduğu gibi ameliyatın kendisine ve anesteziye bağlı riskler vardır. Bu ameliyatlara bağlı over etrafında yapışıklık oluşabilir. Buna karşılık faydaları da yukarıda anlatıldığı şekilde mevcuttur. Seçilmiş bazı hastalarda uygulanabilecek tedavi alternatiflerinden birisidir. Özellikle tüp bebek uygulanması için imkanı olmayan veya istemeyen hastalarda drilling uygulanabilir.


İlgili Konular:
- Polikistik Overde İlaç ve Tedavi
- Polikistik Over Sendromu


POLİKİSTİK OVER TANISI

Polikistik over (PKO, PKOS, PCOS) tanısı (teşhisi) konulabilmesi için aşağıdaki 3 kriterden en az ikisinin olması gerekir:
(Rotterdam ESHRE, ASRM 2003)
1. Aşırı tüylenme, akne, saç dökülmesi olması veya kanda androjen (testosteron v.b) hormonlarında yükseklik saptanması
2. Seyrek adet görme (Oligo-anovulasyon, Oligomenore)
3. Overlerde (yumurtalıklarda) ultrason ile polikistik görüntü (fazla sayıda küçük kistler) izlenmesi

Yukarıdaki üç kriterden üçünün de bulunması şart değildir. Bazı polikistik over hastalrında nadiren adetler düzenli olabilir , diğer kriterler yani aşırı tüylenme ve overlerde polikistik görünüm mevcuttur. Bazılarında da aşırı tüylenme olmayabilir, diğer kriterler vardır. Bazılarında da ultrasonda overlerde kistler görünmeyebilir, overler normal görünümdedir. Şişmanlık PCOS'ta sık görülür ancak şart değildir ve zaten 3 tanı kriteri arasında yoktur.

Polikistik over sendromu tanısındaki kriterler yıllar içerisinde araştırma ve bilimsel kanıtlara bağlı olarak değişmiştir. Ancak burada hiçbir zaman değişmeyen bir kural vardır ki: "polikistik over sendromu tanısı koyduracak sabit hiçbir belirti, bulgu yoktur; hatta bazen bir kaç bulgunun varlığında bile tanıyı kesinleştirmek mümkün olmaz." Örneğin yukarıdaki 3 kriterden ikisinin var olması polikistik over sendromu tanısı koyulması için son yıllardaki  bilimsel toplantılarda kabul edilmiştir ancak bu kriterlerle tanı koymak bile bazen zor olabilir, örneğin adet göreye başlanan ilk yıllarda seyrek ve düzensiz olması normaldir, bu hastada aynı anda ultrasonda overlerde polikistik görüntü olması iki kriterin tamamlanıp tanının kesin konulduğu anlamına gelmez herzaman. Polikistik over sendromu olmayan normal kadınların da yüzde yirmisinde overlerde ultrasonda polikistik görüntü saptanmaktadır. Sonuç olarak polikistik over sendromu tanısı herzaman iki kere iki dört eder gibi net ve kolay konulamaz, buradaki bulguları ve şikayetleri gösteren her hasta kendisinde polikistik over sendromu olduğunu düşünmemelidir. (Hastalar arasında bu tür endişe ve yanılgı çok sık görülmektedir.)

PKOS'ta ultrasonda overlerin görüntüsü:
- Boyutu artmış, hiperekojenik stromalı ve multipl periferik küçük antral follikül kistleri izlenir ultrasonda.
Ancak bu görüntünün ultrasında izlenemesi tek başına PKOS tanısı koydurmaya yeterli değildir!
Normal kadınların  %20 sinden fazlasında, hipotalamik-pitutuar aks disfonksiyonlarda, hiperprolaktinomalarda da aynı  polikistik over görüntüsü izlenebilmektedir.

Eski yıllarda tanıda kullanılan LH/FSH oranının 2'den büyük olması artık günümüzde tanı kriteri olarak kullanılmamaktaudr.

Ayırıcı tanı:
Polikistik over senromu ile karışabilecek şu durumlar ayırıcı tanıda mutlaka düşünülmelidir.
- Cushing sendromu
- Androjen salgılayan tümörler
- Konjenital adrenal hiperplazi
Bu hastalıklar da aşırı androjen üretimi ve şişmanlık gibi PCOS ile benzer belirtilere neden olabilirler.


İlgili Konular:
Polikistik Over Sendromu


POLİKİSTİK OVERDE İLAÇ VE TEDAVİ

Polikistik over sendromu (PKO, PKOS, PCOS) kesin tedavisi olan bir hastalık değildir. Ancak çeşitli ilaç ve tedavi yöntemleri ile şikayetler tedavi edilir, hastalığın kendisi tamamen ortadan kaldırılamaz. Örneğin tedavi yöntemleri ile hastanın tüylenmesi azaltılılabilir, adetleri düzenlenebilir, çocuk istemi varsa çocuk sahibi olabilir ancak polikistik over sendromu veya overlerdeki (yumurtalıktaki) küçük kistler ortadan kaldırılamaz.

Polikistikjk over sendromunda tedavide ilaçlardan önce vurgulanması gereken ilk nokta kesinlikle kilo verme ve yaşam tarzı değişikliğidir. Şişmanlık hastalığın sebebi değildir ancak bu hastalıktaki bütün şikayetleri arttıran ve tedaviyi zorlaştıran başlıca fktördür. Her polikistik over hastasında şişmanlık (obezite) olmak zorun da değildir ancak şişmanlık varsa mutlaka normal kiloa inecek kadar zayıflamalı, diyet, egzersiz, yaşam tarzı değişikleri uygulamalıdır. Bu sayede ilaç tedavisi almasa bile bir çok şikayet azalacaktır ve tedavi kolaylaşacaktır. Kilo vermek polikistik over hastalığında gelişen en önemli mekanizmalardan biri olan insülz direncisi (rezistansını) azaltır, bunun azalması androjen hormonlarını, tüylenmeyi azaltır. Yumurtlama düzeni artar ve çocuk sahibi olmak kolaylaşır.

Polikistik over sendromunda kullanılan ilaçlar:
Doğum kontrol hapları (Diane 35, Gynelle ve diğerleri): Bu ilaçlar polikistik over sendromunda en sık kullanılan ilaçlardır. Doğum kontrol haplarından özellikle siproteron asetat  içeren diane 35 (ve gynelle) en sık kullanılanlardır. Bunlar tüylenmeyi (kıllanma), akneleri azaltır ve adet düzenlenmesi sağlar. Çocuk istemi olmayan hastalarda sık kullanılırlar. Tüylenmeyi azaltıcı etkilerinin başlaması için en az 6 ay sürekli kullanılmaları gerekir. Bazen hastalar ilk kutudan itibaren etki göstermediğini ve bu nedenle kullanmayı bıraktıklarını ifade etmektedirler, bu yanlıştır. Bu haplar en az 6 ay kullanıldıklarında (daha uzun da olabilir) tüylenme oluşumunu azaltırlar. Ancak daha önce oluşmuş tüylere etki etmezler bu tüylerin kozmetik yöntemlerle (lazer v.b) alınması gerekir. Çocuk isteyen hastalarda kullanılmazlar.

Metformin (glukofen, gluformin, glucophage, glifor): Bu ilaçlar şeker hastalığında (diabet) kullanılan insülin duyarlaştırıcı ilaçlardır aslında. Polikistik over sendromunda da insülin direnci (rezistansı) arttığı için bu ilaçlarla insülin direncinin azalması ve bir çok belirtinin düzelmesi sağlanır. Metformin ilaçları aynı zamanda zayıflamaya çok yardımcı olur ve kilo verilmesi sayesinde de şikayetler düzelir, yumurtlama düzeni artar, hamilelik kolaylaşır, kıllanma azalır, androjenler (testosteron) azalır. Gebelik için yumurtlama tedavisi verilen hastalarda klomifen sitrat (klomen, serophene) tedavisi ile birlikte metforminin aynı anda kullanılmasının tedavi başarısını arttırdığını bildiren araştırmalar vardır.

Klomifen Sitrat (Klomen, Serophene): Çocuk istemi olan hastalarda ovulasyon indüksiyonu (yumurta büyütücü) olarak verilirler. Adetin 3. veya 5. günü başlanarak 5 gün süre ile kullanılırlar. Doktor kontorlü altında olmadan (buradaki diğer ilaçlar gibi) asla kullanılmamalıdır. Tek başına veya metformin ile birlikte gebelik tedavisinde ilk basamağı oluşturur. Klomifen ile 6 aylık tedavi sonrasında yaklaşık %80 hastada ovulasyon (yumurtlama) elde edilir ve yaklaşık %40-50 hastada gebelik elde edilir. 6 aydan sonra gebelik oranı çok düştüğü için daha uzun tedavi önerilmemektedir.

Antiandrojen ilaçlar (Flutamid, Finasterid, Spiranolakton): Bu ilaçlar androjen (testosteron) senetezini azaltarak tüylenmeyi azaltırlar. Çok sık kullanılmazlar. Doğum kontrol hapları ile birlikte kullanılabilirler. Flutamid hepatotoksik (karaciğere yan etkileri) olabilmektedir. Finasterid testosteronun dihidrotestosterona dönüşümünü sağlayan 5-alfa-redüktaz enzimini inhibe eder.

Progesteron (gestagen): Hirsutismus (aşırı tüylenme) şikayeti olmayan hastalarda sadece adet düzensizliği olanlarda adetleri düzenlemek için ayda 14 gün siklik olarak kullanılabilirler.

GnRH analogları: Gonadotropinlerin azalması ve overlerde androjen üretiminin azalmasını sağlayabilirler. pratikte pek kullanılmazlar.


Polikistik overde bitkisel tedavi mümkün mü?
Polikistik over tek bir şekilde, hep aynı belirtilerle görülen bir hastalık değildir. Bu hastalık farklı belirti ve bulgularla, geniş spektrumda etkiler gösterebilen bir sendromdur bu nedenle tek bir tip ilacı, tek bir tip tedavi yaklaşımı yoktur. Her hastaya ve bulgularına özel ilaçlar ve yaşam tarzı değişiklikleri ile tedavi gerekir. Mutlaka doktor denetiminde ve dikkatli tedavi takibii yapılması gereken bir hastalıktır. Tedavi ve takip edilmediği taktirde uzun dönem bazı komplikasyonlar (kalp-damar sistemi ile ilgili, endometrial hiperplazi v.b) çıkması da muhtemeldir. Bu nedenle hastaların bitkisel tedaviler, çaylar, yiyecekler, içecekler gibi yöntemlerle ilgilenmeleri fayda getirmeyeceği gibi vakit kaybı ve zarar da getirebilir.


İlgili Konular:
- Polikistik Overde Ameliyat
- Polikistik Over Sendromu


POLİKİSTİK OVER SENDROMU BELİRTİLERİ

Polikistik over sendromunda (PKO, PCOS) aşağıdaki belirtilerden biri veya bir kısmı bulunabilir, her hastada bu belirtilerin hepsi birden bulunmaz.
- Seyrek adet görme, adet gecikmeleri, adet düzensizliği: Polikistik over sendromu hastalarında adetler çok nadiren düzenli olabilir ancak çoğunlukla 40-60 gün arayla seyrek adet görmeler, bazen 2-3 ay veya daha uzun süre adet olamama vardır. Yılda 10 kereden az adet PKO'da seyrek adet görmeyi (oligomenore) tanımlamak için yeterlidir. Bu seyrek adet görmeler ve yumurtlama düzensizlikleri nadiren aşırı kanamaya da sebep olabilir. (Yumurtlama olmaması (anovulasyon) sonucunda rahim içerisini fazla kalınlaşır.)
- Diğer sık görülen bir belirti aşırı tüylenme, kıllanma artışıdır. Özellikle yüzde sakal bölgelerinde, çenede, göğüzlerde, göbek bölgesinde aşırı tüylenme mevcuttur. Esmer tenli bayanlarda az miktarda tüylenme genellikle normal kabul edilir, bu kadarı aşırı tüylenme ve polikistik over lehine yorumlanmamalıdır.
- Şişmanlık: Polikistik over hastaları herzaman şişman olmak zorunda değildir ancak genellikle şişmanlardır. Şİşmanlık polikistik overdeki bütün şikayetleri arttırıcı yönte ters etki gösterir bu nedenle polikistik over tedavisinde öncelikle şişmanlığı ortadan kaldırmaya çalışmak gerekir.
- Sivilce (akne), yağlı cilt, akantozis nigrigans denilen cilt bulgusu
- Hamile kalamama veya geç kalabilme.
- Yumurtlama düzensizliği, yumurtlama olmaması (anovulasyon)

Polikistik over sendromunda bulgular:
- Yumurtalıklarda fazla miktarda ufak kistler görülmesi (polikistik görüntü) her zaman olmazsa olmaz bir kural değildir ancak çoğunlukla mevcuttur.
- Kanda testosteron ve diğer androjen hormal türevlerinde artış saptanabilir. (Her zaman değil.) Serbest testosteron, DHEA-SO4 artar, SHBG (seks hormon bağlayıcı globulin) azalır.
- Kan şekeri yüksekliği (diabet) saptanabilir, kanda insülin seviyesinde artış saptanabilir.
- Kanda LH hormonunda yükselme saptanabilir. LH/FSH oranında artma saptanabilir.


İlgili Konular:
Polikistik Over Sendromu
Polikistik Overde Adet Gecikmesi ve Adet Düzensizliği


POLİKSİTİK OVER NEDEN OLUR? SEBEBİ NEDİR?

Polikistik over sendrımunun (pko, pkos, pcos) sebebi tam olarak netleştirilmiş değildir. Başta genetik bazı faktörler olmak üzere bir çok etken patofizyolojisi üzerinde rol oynayabilir. Polikistik over sendromundaki bazı mekanizmalar açıklanmış olsa da tamamen bütün etkenler netleşmemiştir. Polikistik over sendromu ile ilgili genlerin bulunması konusunda araştırmalar yapılmaktadır.

Polikistik over sendromu muhtemelen temel olarak bazı genetik faktörlerden kaynaklanmaktadır, bu genetik faktörlere bağlı olarak çocukluk yaşlarında veya ergenlik dönemine yakın yaşlarda gelişen bazı zincirleme mekanizmalar olayları tetiklemektedir. Tetiklenen mekanizmalar incelendiğinde genel olarak polikistik over sendromunda hipotalamu-hipofiz-over aksında bir bozulma buna bağlı yumurtlama düzensizliği mevcuttur. Hipofizden salgılanan Lh hormonunda artış mevcuttur. Yumurtlama düzensizliğinden sonra gelen en önemli faktör insülin rezistansıdır. İnsülin glikozun vücutta kullanılmasını sağlayan hormondur, insülin rezistansı durumunda diabete (şeker hastalığına) yatkınlık meydana gelir, bu nedenle polikistik over hastalarında diabet taraması yapılır. Ayrıca insülin rezistansından dolayı insüln seviyesi artar bu da overlerde IGF (insülin like growth faktör) etkisi ile androjen (erkeklik hormonu) üretimini arttırır.İnsülin artması kanda SHBG'nin azalmasına sebep olur. SHGB (seks hormon bağlayıcı globulin) kanda androjenleri (erkeklik hormonlarını, testosteronu) bağlayan proteindir, bu nedenle SHGB'nin azalması kanda serbest testosteronun artmasına neden olur, bu da aşırı tüylenmeye neden olur.

Polikistik over sendromu ile ilgili açıklanabilen mekanizmalar kabaca yukarıdaki gibidir ve halen bir çok yeni araştırma yeni mekanizmaları açığa çıkarmaya çalışmaktadır. Ancak bütün bu mekanizmaların ve polikistik over sendromunun ana nedeni bilinmediği için tedavi de sebebe yötelik değil şikayetleri azaltmaya yönelik ve çocuk isteyenler için yumurtlamayı düzenlemeye yönelik planlanmaktadır.

Polikistik over sendromunun sebepleri arasında çevresel etkenler, şişmanlık, beslenme gibi faktörler öncelikle yer almamaktadır. Bu tür şişmanlık v.b faktörler olayı başlatan sebep olmaktan ziyade bazı belirtilerin şiddetlenmesine sebep olan faktörlerdir. Örneğin kilo alımı yumurtlama düzensizliğini arttırır ve gebelik oluşmasını daha fazla zorlaştırır.


İlgili Konular:
Polikistik Over Sendromu


LAPAROSKOPİK OVARYAN DRİLLİNG (LOD)

Laparoskopik ovaryan drilling (LOD) ovulasyon yani yumurtlama düzensizliği olan polikistik over sendromu hastalarında ovulasyonun düzenlenmesi ve bu sayede gebelik şansının artması amacıyla yapılan cerrahi bir işlemdir. Hastanın yumurtalıklarına elektrokoter veya lazer aletleriyle 4-5 noktadan müdahale edilerek, ufak delikler şeklinde yakılır.

Laparoskopik ovaryan drilling her polikistik over hastasına yapılmaz, özellikle zayıflama ve yumurtlamayı uyaran ilaçlara cevap vermeyen hastalarda kullanılır. LOD uygulanmasından sonra yumurtlamayı uyaran (ovulasyon indüksiyonu yapan) ilaçların daha başarılı olduğunu ve tüp bebek tedavisinin daha başarılı olduğunu gösteren bazı çalışmalar vardır.

İşlem laparoskopik olarak yapıldığı için hastaya genel anestezi uygulanır ve hasta ameliyattan sonra çok kısa sürede normal hayatına dönebilir. Hasta genellikle ameliyattan 1 gün sonra taburcu edilir.


İlgili Konular:
- Polikistik Overde Ameliyat


POLİKİSTİK OVER SENDROMU (PCOS, PKO)

Polikistik Over Görüntüsü
Polikistik over sendromu (PCOS) (Stein- Leventhal Sendromu) genç ve orta yaş kadınlarda görülen en sık metabolik bozukluktur. Poli: çok anlamındadır polikistik: çok sayıda kist içeren anlamına gelir. Polikistik over hastalarının çoğunda (hepsinde değil) yumurtalıklarda çok sayıda yanyana dizilmiş ufak kistler izlenir. Bunlar aslında normal anlamda yumurtalık kistleri gibi değildir, onlardan farklıdır, küçüktür.

- Oligomenore , amenore (seyrek adet görme , adet görememe)
- Anovulasyon (Yumurtlama düzensizliği)
- Androjen hormonlarında yükseklik ve/veya buna bağlı aşırı tüylenme (hirsutismus) , akne v.b bulgular
- Yumurtalıklarda çok sayıda küçük yumurta kistleri
- Şişmanlık
ile karakterize bir hastalıktır.

Polikistik Over Sendromu (PKO, PKOS) olan hastaların % 80’ninde ultrasonografide yumurtalıklarda büyüme, yumurtalık kapsülünde kalınlaşma ve kapsülün hemen altında birçok (10 taneden fazla) küçük kist görülür. Ancak bu görünümün olması her zaman polikistik over sendromu olduğunu göstermez, çünkü normal kadınların % 23’ünde de ultrasonografide aynı bulgulara rastlanabilir.

Hastalık genellikle adet düzensizliği (daha çok seyrek adet görme şeklinde), sivilce, yağlı cilt, kıllanma, infertilite (kısırlık) ve kilo artışı gibi belirtilere yol açar.

Tanı için değişik kriterler kullanılmaktadır:
- Kanda erkeklik hormonlarının yükselmesi
- Muayenede kıllanma, sivilce ve ciltte yağlanma gibi erkeklik hormonlarının yükselmesi ile ortaya çıkan belirtilerin varlığı
- Seyrek adet görme veya seyrek yumurtlama
- Şişmanlık
- İnsülin direncinin artması gibi...
Tanı (teşhis) hakkında ayrıntılı bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Tedavi:
Tedavide amaçlar diyet, egzersiz ve yaşam tarzı değişiklikleri ile normal vücut ağırlığına gelmeyi sağlamak, androjen hormonlarının seviyesini düşürmek ve tüylenmeyi azaltmak, gebelik istemi varsa bunu sağlamaktır. Ayrıca bu hastalarda kronik anovulasyona (yumurtlama bozukluğu) bağlı endometrium (rahmin iç tabakası) sürekli östrojen hormonuna maruz kalır ve bu da endometrium kanseri riskini arttırır, tedavi amaçlarından birisi de bunu önlemektir.
Kilolu hastalarda diyet ve egzersizler sayesinde kilo kaybı ile yumurtlama fonksiyonları ve dolayısı ile adet düzeni normale dönebilmektedir, gebelik şansı artabilmektedir.

Çocuk istemeyen hastalarda en çok kullanılan tedavi seçeneklerinden birisi doğum kontrol hapları ve progesteron hormonlarıdır.
Bu hastalardaki aşırı tüylenmeyi azaltmak için yine doğum kontrol hapları, siproteron asetat, flutamid, finasterid gibi ilaçlar kullanılabilmektedir.
Bir diabet ilacı olan metformin androjen üretimini azaltmanın yanı sıra ovulasyon (yumurtlama) üzerine olumlu etkileri olması nedeniyle bu hastalarda kullanılabilmektedir. Bu yüzden özellikle çocuk istemi olan hastalarda tedaviye eklenebilmektedir.
Çocuk isteyen hastalarda yumurtlamayı uyaran ilaçlar kullanılır. Genel olarak klomifen sitratla başlanıp yanıt alınamazsa daha etkin ilaçlara geçilmektedir. Bütün tedavi yöntemleriyle hala gebelik elde edilemeyen hastalarda seçenek tüp bebek (IVF)'tir.
PCOD hastalarında cerrahi tedavi olarak eskiden ovarian wedge rezersiyon uygulanmaktaydı, günümüzde laparoskopik ovaryan drilling uygulanabilmektedir. Wedge rezersiyonda yumurtalığın (over) içerisinden kama şeklinde bir bölüm çıkarılarak alınır. Drilling operasyonunda ise yumurtalıklara 4 - 5 adet delikler açılır. Bunda da amaç yumurtlama düzenini sağlamak ve bu sayede gebelik şansını arttırmaktır.


İlgili Konular:
- Polikistik Over Neden Olur? Sebebi Nedir?
- Polikistik Over Tanısı
- Polikistik Over Sendromu Belirtileri
Polikistik Overde Adet Gecikmesi ve Adet Düzensizliği
- Polikistik Overde İlaç ve Tedavi
- Polikistik Overde Ameliyat
- Polikistik Overde Gebelik (Hamile Kalmak)
- Polikistik Over İle İlgili Hastalıklar ve Riskler
- Hormon Bozukluğu
- Aşırı Tüylenme
Yumurtlama Problemi (Yumurtlama Bozukluğu)

Polikistik overde görülen kistler


Ultrason - Polikistik over


MUAYENE ADRESİM:
Randevu: 444 44 84 (Op. Dr. Dinçer Yıldırım)
 



YASAL UYARI: Bu site sağlık hizmeti vermemektedir. Sitedeki bilgiler hastalıkların tanı ve tedavisinde asla kullanılmamalıdır. Yazıların hiçbiri yazarın izni olmaksızın kullanılamaz. Devamını mutlaka okuyunuz >>

© www.jinekolojivegebelik.com, 2007 - 2014
Şu an sitede ziyaretçi var. Haritada izle >>
jinekolojivegebelik.com aylık 1 milyondan fazla ziyaretçi sayısıyla en çok ziyaret edilen hamilelik sitesidir.